"Hij is nu al zo moeilijk, wat moet dat worden als hij straks in de puberteit komt?" "Ik zie als een berg op tegen de puberteit."
Vrijwel dagelijks hoor ik dergelijke verzuchtingen van ouders om me heen. Ook op spreekbeurten worden heel vaak vragen gesteld over de problemen die te verwachten zijn in de puberteit. Hoe zou dat toch komen? Is het een niet af te wenden problematiek waar iedereen mee te maken krijgt? Of, misschien wel een belangrijkere vraag, kunnen we er iets aan doen om te voorkomen dat de puberteit zo'n moeilijke tijd is? Ik wil proberen om in dit artikel een aantal punten te bespreken die aangeven dat de puberteit niet altijd een moeilijke tijd hoeft te zijn.
Het is door de Here God in de scheppingsorde vastgelegd dat de mens een ontwikkeling doormaakt van kind tot volwassene.
Die ontwikkeling verloopt via een aantal fasen en één daarvan is de puberteit. Zeker in onze cultuur duurt deze periode een aantal jaren. De puberteit wordt met name gekenmerkt door de lichamelijke veranderingen onder invloed van hormonen. Die hormonen zorgen echter ook voor emotionele en psychische veranderingen. En met name de emotionele veranderingen zijn moeilijk te volgen en leiden nogal eens tot conflicten in de opvoeding.
Het zijn vaak emoties die de puber zelf ook overkomen en waar hij of zij weinig invloed op uit kan oefenen. Dat moeten we accepteren. Deze fase met alle veranderingen hebben geleid tot de uitspraak dat een puber een bordje met zich meedraagt waarop staat: 'wegens innerlijke verbouwing gesloten'. Het probleem voor veel pubers is dat volwassenen om hen heen dat bordje nogal eens over het hoofd zien. Terwijl het best problemen zou kunnen voorkomen. Nu wil ik zeker niet de indruk wekken dat iedereen om een puber heen zijn uiterste best moet doen om conflicten te voorkomen en dat we de puber zelf volledig moeten ontzien. Dat kan natuurlijk niet en het zou ook niet goed zijn.
Kwaliteit en kwantiteit
Ik geloof dat zo'n 50% van de conflicten tussen ouders en tieners te voorkomen zouden zijn. De vraag is natuurlijk hoe. In Spreuken 22:6 lezen we: "Oefen de knaap volgens de eis van zijn weg, ook wanneer hij oud geworden is, zal hij daarvan niet afwijken." We moeten een kind opvoeden op een manier die bij hem past. Opvoeden moet aansluiten bij zijn karakter. Als dat zo is, dan moeten ouders dus het karakter van hun kind leren kennen en daar met hun opvoeding bij aansluiten. We moeten er vanuit gaan dat opvoeding dus veel tijd kost. Tijd die er vandaag de dag vaak niet meer is. Dus hebben we iets nieuws uitgevonden: quality time. We bedoelen daarmee dat de tijd die we met onze kinderen doorbrengen van hoge kwaliteit moet zijn. Maar quality time is een uitvinding van volwassenen, niet van kinderen. Kinderen vragen namelijk om aandacht als het hun uitkomt, op een tijdstip dat ze behoefte hebben aan die aandacht. En dat komt vaak niet overeen met de tijd die de ouders gedacht hadden om die met hoge kwaliteit aan hun kinderen te besteden. Als we echter onze kinderen willen leren kennen, zullen we er niet alleen kwaliteit maar ook kwantiteit in moeten steken.
Tijdbom
Veel ouders kijken naar de puberteit als een periode waar een tijdbom onder ligt. De beste tijd om die tijdbom onschadelijk te maken, is in de eerste plaats de twaalf jaar daarvoor. Daarna komt de fase waarin een kind verandert, op velerlei gebied.
Daardoor verandert ook de relatie tussen ouders en tiener. En dat betekent dat ouders, als ze hun kind willen blijven volgen, mee zullen moeten veranderen. Dat betekent niet het loslaten van allerlei normen en waarden, maar veeleer een vertaalslag leren maken naar de belevingswereld van die tiener. Ouders zullen zich moeten verdiepen in wat hun tiener beweegt. In wat hij leest, welke programma's hij kijkt, welke muziek hij luistert. Ook wie zijn vrienden zijn is belangrijk om te weten. Een relatie is gebaseerd op wederzijdse interesse; En die mag in de puberteit niet verdwijnen!
| 
